Tỷ lệ lạm phát tổng thể của Nhật Bản trong tháng 1/2026 đã hạ nhiệt xuống còn 1,5%, đánh dấu mức thấp nhất kể từ tháng 3/2022. Diễn biến này cho thấy áp lực giá cả tại nền kinh tế lớn thứ ba thế giới đang dần suy yếu sau giai đoạn duy trì ở mức cao trong suốt gần ba năm qua.
Diễn biến mới nhất đồng nghĩa với việc chuỗi 45 tháng liên tiếp lạm phát duy trì trên ngưỡng mục tiêu 2% của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) chính thức khép lại. Đây là một cột mốc đáng chú ý trong bối cảnh BOJ đã kiên trì theo đuổi chính sách tiền tệ siêu nới lỏng suốt thời gian dài để kích thích tăng trưởng.
Xét sâu hơn vào các cấu phần, trong tháng 1/2026, lạm phát lõi – không bao gồm giá thực phẩm tươi sống – giảm về 2%, mức thấp nhất kể từ tháng 1/2024. Con số này phù hợp với dự báo của giới phân tích và thấp hơn mức 2,4% ghi nhận trong tháng 12/2025.
Trong khi đó, lạm phát cơ bản (loại trừ cả thực phẩm tươi sống và năng lượng) cũng hạ xuống còn 2,6%, so với 2,9% của tháng trước đó, cho thấy áp lực giá cả nền tảng đang dần suy yếu.
Nguyên nhân chính đến từ sự điều chỉnh giảm của giá thực phẩm tươi sống, hoa tươi và đặc biệt là mức giảm mạnh hơn của các sản phẩm dầu mỏ. Nhờ vậy, lạm phát hàng hóa giảm sâu xuống 1,6% (từ 2,7%), thấp nhất kể từ tháng 8/2021, trong khi lạm phát dịch vụ vẫn giữ ổn định ở mức 1,4%.
Trước bối cảnh này, trong tháng 1/2026, BOJ đã điều chỉnh dự báo lạm phát cho năm tài chính 2026 (bắt đầu từ ngày 1/4). Theo cập nhật mới, lạm phát lõi được dự báo ở mức 1,9%, tăng nhẹ 0,1 điểm phần trăm so với dự báo hồi tháng 10/2025.
Trong báo cáo triển vọng kinh tế và giá cả năm 2026, BOJ nhận định mức tăng giá tiêu dùng có thể giảm xuống dưới 2% trong nửa đầu năm, khi giá thực phẩm ổn định hơn và chi phí sinh hoạt hạ nhiệt nhờ các biện pháp hỗ trợ của chính phủ. Một trong những động thái đáng chú ý là cam kết tranh cử của Thủ tướng Sanae Takaichi về việc tạm đình chỉ thuế thực phẩm 8% trong vòng hai năm.
Số liệu lạm phát được công bố trong bối cảnh kinh tế Nhật Bản ghi nhận mức tăng trưởng 0,1% trong quý IV/2025, qua đó tránh được nguy cơ rơi vào suy thoái kỹ thuật.
Dù lạm phát tổng thể đã hạ nhiệt, khả năng BOJ trì hoãn quá trình thắt chặt chính sách tiền tệ được đánh giá là không cao. Theo ông Norihiro Yamaguchi, chuyên gia kinh tế trưởng về Nhật Bản tại Oxford Economics, áp lực giá cả vẫn tiềm ẩn những yếu tố biến động.
Ông cho rằng giá thực phẩm tươi sống vẫn khó lường, trong khi chi phí năng lượng giảm chủ yếu do Nhật Bản bãi bỏ thuế nhiên liệu từ tháng 12/2025. Vì vậy, chỉ số lạm phát cơ bản – giảm từ 2,9% xuống 2,6% – phản ánh chính xác hơn xu hướng suy yếu của áp lực giá nền tảng.
Theo dự báo của vị chuyên gia này, BOJ nhiều khả năng sẽ nâng lãi suất lên 1% trong cuộc họp tháng 6 tới, sau khi đánh giá đầy đủ dữ liệu từ vòng đàm phán tiền lương mùa xuân – yếu tố có tác động quan trọng đến triển vọng lạm phát trung hạn.
Bài viết liên quan
