Đồng USD đảo chiều suy yếu trong phiên sáng thứ Hai (12/1), rời khỏi vùng đỉnh cao nhất trong vòng một tháng. Nguyên nhân chủ yếu đến từ những phát ngôn cứng rắn của chính quyền Tổng thống Donald Trump, trong đó có việc đe dọa truy tố Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Jerome Powell liên quan đến phần điều trần trước Quốc hội hồi tháng 6 năm ngoái về dự án cải tạo các trụ sở của Fed.
Diễn biến này làm dấy lên những lo ngại sâu sắc về tính độc lập của Fed – yếu tố then chốt trong điều hành chính sách tiền tệ – qua đó phủ bóng tiêu cực lên triển vọng ngắn hạn của đồng bạc xanh.
USD suy yếu trước căng thẳng leo thang giữa chính quyền Trump và Fed
Đồng USD khởi đầu phiên giao dịch châu Á sáng thứ Hai (12/1) với đà tăng nhẹ, nối tiếp tâm lý tích cực sau báo cáo việc làm công bố hôm thứ Sáu – yếu tố củng cố kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ giữ nguyên lãi suất trong cuộc họp cuối tháng này. Tuy nhiên, xu hướng này nhanh chóng đảo chiều khi mối quan hệ căng thẳng giữa Fed và chính quyền Tổng thống Donald Trump bị đẩy lên mức nghiêm trọng hơn.
Cụ thể, trong thông báo phát đi trên website chính thức của Fed vào tối Chủ Nhật (11/1), Chủ tịch Jerome Powell cho biết Bộ Tư pháp Mỹ đã gửi trát triệu tập của bồi thẩm đoàn tới Fed, kèm theo nguy cơ truy tố hình sự liên quan đến phần điều trần của ông trước Ủy ban Ngân hàng Thượng viện hồi tháng 6 năm ngoái. Nội dung lời khai khi đó đề cập một phần đến dự án cải tạo kéo dài nhiều năm đối với các tòa nhà văn phòng mang tính lịch sử của Fed.
Theo ông Powell, những cáo buộc này chỉ mang tính “cái cớ”. Ông nhấn mạnh rằng việc đe dọa truy tố hình sự xuất phát từ thực tế Fed đưa ra quyết định lãi suất dựa trên đánh giá chuyên môn nhằm phục vụ lợi ích chung của nền kinh tế, thay vì chiều theo mong muốn cá nhân của Tổng thống.
Những diễn biến trên nhanh chóng làm gia tăng lo ngại của giới đầu tư về mức độ độc lập của Fed, qua đó tạo áp lực giảm lên đồng bạc xanh. Chỉ số USD Index – thước đo sức mạnh của USD so với rổ 6 đồng tiền chủ chốt – giảm 0,3% xuống còn 98,899 điểm, chấm dứt chuỗi tăng năm phiên liên tiếp trước đó và rời khỏi vùng cao nhất trong vòng một tháng.
Trên thị trường ngoại hối, đồng USD giảm 0,16% so với đồng euro, lùi về mức 1,1655 USD/EUR, đồng thời mất 0,13% so với bảng Anh xuống 1,3419 USD/GBP. Ngược lại, các đồng tiền hàng hóa ghi nhận diễn biến tích cực khi đôla Úc tăng 0,18% lên 0,6696 USD, còn đôla New Zealand nhích 0,2% lên 0,5746 USD.
Riêng đồng yên Nhật lại đi ngược xu hướng, tiếp tục suy yếu 0,19% so với USD, xuống mức 158,13 JPY/USD. Đồng nội tệ Nhật Bản đã chịu áp lực bán mạnh trong phiên cuối tuần trước, sau khi xuất hiện thông tin cho rằng Thủ tướng Sanae Takaichi đang cân nhắc khả năng tổ chức bầu cử sớm cho Hạ viện vào nửa đầu tháng Hai.
Theo ông Jordan Rochester – Trưởng bộ phận chiến lược thu nhập cố định, tiền tệ và hàng hóa tại Mizuho EMEA – kịch bản bầu cử sớm có thể khiến việc Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) tăng lãi suất vào tháng 4 chỉ còn là khả năng “về mặt kỹ thuật”, bởi các sự kiện chính trị lớn thường khiến BOJ trì hoãn hành động cho đến khi tình hình ổn định hơn.
Chuyên gia này cũng cho rằng, với quan điểm tương đối ôn hòa trong điều hành chính sách tài khóa và tiền tệ, bà Takaichi nhiều khả năng sẽ không ủng hộ việc BOJ đẩy nhanh chu kỳ tăng lãi suất với tần suất dày hơn mức sáu tháng một lần.
Triển vọng ngày càng u ám
Thị trường hiện đang dồn sự chú ý vào báo cáo chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 12 của Mỹ, dữ liệu được kỳ vọng sẽ cung cấp thêm manh mối quan trọng cho quyết định lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tại cuộc họp diễn ra trong hai ngày 27–28/1 tới.
Theo nhận định của các chuyên gia Standard Chartered trong báo cáo công bố hôm Chủ nhật, lạm phát tại Mỹ vẫn duy trì trên ngưỡng mục tiêu 2% của Fed. Điều này đồng nghĩa với việc Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) sẽ có rất ít dư địa để tiếp tục cắt giảm lãi suất, trừ khi nền kinh tế Mỹ rơi vào trạng thái suy yếu rõ rệt. Nhóm phân tích cho rằng khả năng Fed hạ lãi suất thêm trong thời gian tới là khá thấp.
Dù kỳ vọng Fed giữ nguyên lãi suất đang tạo lực đỡ nhất định cho đồng USD trong ngắn hạn, nhưng những căng thẳng ngày càng gia tăng giữa chính quyền Tổng thống Donald Trump và Fed lại phủ bóng tiêu cực lên triển vọng của đồng bạc xanh trong năm 2026.
Bình luận về vấn đề này, ông Alex Morris – CEO của F/M Investments (Washington D.C) – cho rằng thông điệp mà chính quyền gửi tới các thống đốc Fed, cũng như bất kỳ ứng viên nào có thể được đề cử thay thế ông Jerome Powell trong tương lai, là khá rõ ràng: họ được kỳ vọng sẽ hành động theo định hướng của Tổng thống.
Trong khi đó, bà Charu Chanana – Chiến lược gia đầu tư trưởng tại Saxo Bank (Singapore) – nhận định diễn biến hiện tại đang tạo ra một nguồn rủi ro hoàn toàn mới cho thị trường. Không còn xoay quanh lạm phát hay dữ liệu kinh tế, mà là rủi ro về quản trị và thể chế. Theo bà, loại rủi ro này thường phản ánh sớm nhất lên thị trường ngoại hối và vàng, trước khi lan sang biến động lãi suất.
Cùng quan điểm thận trọng, ông Ray Attrill – Trưởng bộ phận chiến lược ngoại hối tại National Australia Bank (Sydney) – nhấn mạnh rằng cuộc đối đầu công khai giữa Fed và chính quyền Mỹ, đặc biệt nếu xét theo những phát biểu của Chủ tịch Powell, rõ ràng không phải là tín hiệu tích cực đối với đồng USD.
Thực tế cho thấy, ngay cả trước khi xuất hiện các đe dọa truy tố đối với ông Powell, giới phân tích đã sớm bày tỏ quan ngại về mức độ độc lập của Fed – yếu tố vốn được xem là nền tảng cho niềm tin vào đồng bạc xanh. Đây cũng là nguyên nhân khiến triển vọng của USD bị đánh giá kém tích cực hơn trong trung hạn.
Kết quả khảo sát do Reuters thực hiện trong giai đoạn từ ngày 5 đến 7/1 cho thấy, phần lớn các chiến lược gia tiền tệ dự báo đồng USD có thể suy yếu nhẹ vào cuối năm, trong bối cảnh lo ngại về tính độc lập của Fed vẫn kéo dài, đồng thời khả năng Fed tiếp tục nới lỏng chính sách tiền tệ chưa bị loại trừ.
Theo ông Vincent Reinhart – Kinh tế trưởng tại BNY Investments và cũng là cựu quan chức Fed – Nhà Trắng đang muốn gia tăng ảnh hưởng đối với chính sách tiền tệ và định hướng lãi suất, với mục tiêu hướng đến một lập trường nới lỏng hơn.
Ông Reinhart cho rằng trong ngắn hạn, đồng USD nhiều khả năng sẽ đi ngang do chính sách tiền tệ chưa có thay đổi đáng kể cho đến khi Fed lựa chọn được Chủ tịch mới. Tuy nhiên, ở trung và dài hạn, có nhiều yếu tố bất lợi đối với đồng bạc xanh: Fed có xu hướng nới lỏng mạnh hơn so với các ngân hàng trung ương lớn khác, Mỹ dần mất đi vị thế là điểm trú ẩn an toàn hấp dẫn, trong khi chênh lệch tăng trưởng giữa Mỹ và các đối tác thương mại chủ chốt đang thu hẹp lại.
Bài viết liên quan
